Afbeelding 

Bijleren over de rechtspositie van ouderen

Dit voorjaar kan je enkele vakken van de banaba Psychosociale gerontologie als bijscholing volgen.

Het gaat om drie volledige lesdagen, telkens op donderdag, verzorgd door juriste Elisabeth Adriaens

Data en thema's 

31 maart: Ouderen & familierelaties: relaties, contactrecht en onderhoudsplichten

  • Ouderen en relaties: We bespreken de juridische effecten van de diverse vormen van partnerrelaties (huwelijk, wettelijke en feitelijke samenwoning): zowel bij de beëindiging (incl. onderhoudsplicht), als bij het herpartneren op latere leeftijd. We raken ook de impact op het erfrecht aan, waarop we verder in gaan tijdens de volgende les.
  • Grootouders en hun kleinkinderen: Het recht van grootouders en stief/zorg-grootouders op persoonlijk contact met de minderjarige kleinkinderen in geval van een partnerbreuk of moeilijke relatie met het kind. Hoe kan dit, wanneer nodig, via de rechter worden afgedwongen?
  • Onderhoudsplicht tussen de generaties: Welke (financiële) ondersteuning kan er worden verwacht van (klein)kinderen naar (groot)ouders? Geldt dit ook voor schoonouders en wat in geval van een relatiebreuk? De vraag is relevant in tijden van hoge kosten voor het verblijf in woonzorgcentra of ziekenhuiskosten. 
     

5 mei: Ouderen & vermogensrecht: erfrecht en schenkingen  

Deze lesdag staat in het teken van de juridische thema’s die verbonden zijn aan het vermogensbeheer van de oudere persoon. We focussen op drie componenten: schenkingen, erfenissen & testamenten en de praktische regelingen bij het overlijden van een persoon. Bij elk thema is er aandacht voor de regelgeving en de fiscaliteit (Vlaams en Brussels). We brengen dit tot leven aan de hand van praktijkvoorbeelden met diverse gezinsvormen en (opeenvolging van) partners. Telkens gaan we na hoe we ouderen in hun vermogensplanning kunnen ondersteunen: soms is iets fiscaal interessant, maar is het bv. familiaal of relationeel een minder goede zet.

Concreet komen volgende elementen en vragen aan bod:

  • Schenkingen: Ratio van het schenken, vormvereisten, voorwaarden (o.a. het concept “gezondheid van geest”), (on)gelijk behandelen van (stief)(klein)kinderen - partner(s), broers - zussen & vrienden, schenkingen buiten deel of als voorschot op erfenis, inbreng en inkorting, fiscaal interessante opties, ... 
  • Erfenissen en testamenten: Wettelijk erfopvolging, testeervrijheid, testamentaire vormvereisten en voorwaarden (o.a. het concept "gezondheid van geest"), (on)gelijke behandeling van (zorg)(klein)kinderen (bv. generatiesprong), partner(s), broers - zussen en vrienden, duolegaten, erfovereenkomsten, erfenisbemiddeling, fiscale behandeling, de onderhoudsplicht voor (groot)ouders, … 
  • Praktische regelingen bij overlijden: Lijkbezorging, akte van bekendheid of erfrechtverklaring, deblokkering rekeningen en aangifte van de erfbelasting, … 
     

12 mei: Bewindvoering van kwetsbare ouderen  

Wanneer een meerderjarige juridisch onbekwaam wordt (bv. door dementie of een bepaalde psychiatrische of medische toestand) en zelf geen verantwoorde beslissingen meer kan nemen, moet hij of zij worden ondersteund in het beheer van vermogen en/of persoon. We focussen zowel op de buitengerechtelijke als op de gerechtelijke bewindvoering, alsook op psychosociale dimensies ervan. 

  • Eerst bespreken we de vraag wanneer een oudere nood heeft aan extra bijstand en/of vertegenwoordiging (zowel de rechtstoestand als de feitelijke toestand). 
  • In een tweede luik bespreken we de bewindvoering waarvoor er geen rechterlijke tussenkomst is, doordat er voorafgaand een zorgvolmacht (of lastgevingsovereenkomst) werd opgemaakt. Wat zijn de voor- en nadelen van een zorgvolmacht? We bekijken daarnaast de voorwaarden, het aanvangsmoment en de gevolgen. Kan de oudere persoon zelf nog beslissingen nemen? Is het nog mogelijk om iets te schenken of legateren? Is er een controle op de persoon die het bewind op zich neemt? 
  • In een derde luik behandelen we de gerechtelijke bewindvoering. Wanneer en hoe wordt dit aangevraagd? Hoe verloopt de procedure bij de vrederechter? Kan een bewindvoering worden gewijzigd? Welke controle gebeurt er? We bespreken de familiale, professionele en vrijwillige bewindvoerders. In het geval van een gerechtelijke bewindvoering, heeft de oudere persoon op voorhand ook enige inspraakmogelijkheden (via een verklaring van voorkeur) en tijdens het bewind recht op een vertrouwenspersoon. 
  • Tot slot bekijken we een aantal initiatieven om de bewindvoering beter te omkaderen, zoals het Meldpunt Bewindvoering en de resultaten uit het onderzoek van SAM naar de ondersteuningsnoden van mensen die betrokken zijn in de bescherming van onbekwame personen. 
     

Voor wie?

Sociale professionals, medewerkers van woonzorgcentra of informele zorgnetwerken voor ouderen, en iedereen die betrokken is bij ouderen met vragen over bewindvoering.

De lesgever

Elisabeth Adriaens is jurist en bemiddelaar in familiale zaken. Ze is docent in de banaba Psychosociale Gerontologie en de bachelor Gezinswetenschappen. Als onderzoeker aan het Kenniscentrum van Gezinswetenschappen (Odisee) publiceerde ze o.a. over het erf- en familierecht.

Locatie en prijzen

De drie dagen vormen een pakket; deelname aan de drie dagen kost 120 euro. Je kan eventueel ook voor elke dag apart inschrijven; deelname kost dan 50 euro per dag.

Deze prijzen zijn exclusief cususmateriaal, lunches en drankjes. 

In de mate van het mogelijke vinden de lessen plaats op Campus Schaarbeek.

Indien nodig bieden we de lessen online aan, of 'hybride', dat wil zeggen dat je kan kiezen tussen beide: de lessen op de campus volgen, of online.
 

Meer weten of inschrijven?

Stuur een mailtje of schrijf je meteen in!

 

Banaba Psychosociale Gerontologie

Deze bijscholing is een onderdeel van de bachelor-na-bacheloropleiding Psychosociale Gerontologie.

Het doel van deze opleiding is om het werken met en voor ouderen te verbeteren, vanuit een holistische visie op het ouder worden. Studenten met een medisch of een sociaal diploma leren er samen hoe ze verbindend kunnen werken tussen ouderen, hun directe omgeving, het aanbod van dienst- en hulpverlening, en het beleid.

Deze opleiding telt 60 studiepunten en is gespreid over twee jaar, en is met een lesdag per week goed te combineren met een job. Maar je kan je ook inschrijven voor een of enkele opleidingsonderdelen.

>> Klik door voor meer info 

 

 

 

 

Afbeelding 
Focus 
Elisabeth Adriaens
Contact 
Elisabeth Adriaens

Telefoon: 02/240.68.40
E-mail: elisabeth.adriaens@odisee.be
Locatie: Campus Schaarbeek

© Kenniscentrum Gezinswetenschappen